Routebeschrijving 2
15-09-2015
Wandelroute 2 Van Eeghenstraat60 minuten wandelen.
Download wandelkaart 2

  Bezienswaardigheden
Hek Van Eeghenstraat, Fontein Grote vijver, Vondelpark Openluchttheater, blauwe bruggetje, ’t Blauwe Theehuis, beeld Naakt meisje, Muziektent, Groot Melkhuis, Clubhuis tennisvereniging L. T. C. Festina, Arboretum, Podium voor tijdelijke kunst, Vondelstraat, Vondelkerk, Paviljoen Vondelpark - VondelCS, Vondelfontein, Vondelbrug, standbeeld Joost van den Vondel, beeld Mama Baranka, P. C. Hooftstraat, Centrum voor bewustwording en spiritualiteit de Roos, Jacob Obrechtstraat (R. K. Obrechtkerk 1909-1910), Van Eeghenlaan.

  Start bij het toegangshek Van Eeghenstraat naast nummer 80.

  Deze brede ingang gaf toegang voor koetsen en wandelaars. Vanaf de linkerkant van de ingang ga je het park in, loopt de kruisende Van Eeghenweg over en dan direct naar links langs de Van Eeghenvijver met de fontein en volg dit pad langs de vijver. Bij de driesprong gaat de route rechtaf verder langs de vijver en bij de stenen duikerbrug aangekomen, rechtsaf en na deze duiker weer rechtsaf het pad langs de vijver volgen, langs het terrein van het Openluchttheater, tot aan ’t Blauwe Theehuis  .

  Daar ga je linksaf, steekt de Muzenweg over en loop je rechtsaf het smalle asfaltweggetje Muzenveldpad in en na de stenen duikerbrug rechtaf over het smalle Halfmaantjespad. Bij de houten duikerbrug gaat de route rechtsaf langs het Groot Melkhuis    en het clubhuis van de tennisvereniging L. T. C. Festina.

  Je loopt verder over het rechter voetpad van de Tennisweg en net na de stenen duikerbrug ga je linksaf het Korte Tennispad in en vervolg dit pad langs de noordkant van het park.

  Bij het ronde “Podium voor tijdelijke kunst” ga je linksaf naar de Vondelstraat. Vanaf de overkant van de Vondelstraat heb je zicht op de Vondelkerk en naar de andere kant zie je de torenspits van “Orgelpark” aan de Gerard Brandtstraat. De route loopt terug naar het “Podium voor tijdelijke kunst”. Daar ga je linksaf en wandel je op het Paviljoenpad verder.
Steek aan het eind de Paviljoenweg over en vervolg dit pad tot langs de uitgang Vondelstraat met uitzicht op de Vondelkerk.

  Je loopt langs het Paviljoen Vondelpark - VondelCS met Bar & Kitchen Vondelpark/3    en de nieuwe (replica) Vondelfontein, en na de stenen duikerbrug sta je op de driesprong met zicht op de Vondelbrug. Vaak staat hier een wagentje met hotdogs en/of ijs.

  Nu rechtsaf langs de Paviljoenvijver verder en rechts aanhouden langs de vijver en linksom rond het Vondelstandbeeld het Singelpad vervolgen richting Vondelweg.

  Aan het eind van het Singelpad gaat de route scherp linksaf verder op het vernieuwde Vondelpad (10-2015) en vóór het eind rechtsaf de Van Eeghenweg oversteken, rechtsaf het pad nemen en daarna linkaf het Korte Vossiuspad in naar de uitgang P. C. Hooftstraat.

  Net buiten het hek loop je rechtsom langs de andere zijde van het pad langs het “Centrum voor bewustwording en spiritualiteit de Roos”    het park weer in en vóór de Van Eeghenweg ga je linksaf verder.

  Bij de uitgang Jacob Obrechtstraat steek je na het eenvoudige toegangshekje schuin de Van Eeghenlaan over, je gaat linksaf en vervolgt de route langs de woningen tot aan de kruising met de Korte Van Eeghenstraat en loop je langs de parkzijde terug naar de parkingang Jacob Obrechtstraat.

  In het park wandel je linksaf op het voetpad langs de Van Eeghenweg tot aan de uitgang Van Eeghenstraat waar de route eindigt.
Je staat dan bij de waarschijnlijk (ooit) hoogste zwarte populier (Populus nigra) van Nederland met een hoogte van 36,5 meter en een stamomtrek van 5,70 meter. In 2013 is de boom om veiligheidsredenen afgetopt.

Overzicht wandelroutes 
Historisch
04-01-2016
  De parkingang Van Eeghenstraat is ruim opgezet en vormt samen één geheel met het halfronde plantsoen ervoor.

  In 1893 werden de eerste bouwkavels voor de Van Eeghenstraat uitgegeven en de woningen in dit deel zijn gebouwd in de periode 1898-1900. De dubbele villa 80-82 dateert uit 1900, ontworpen door de architecten E. van Eijk & W. de Waal.
Op de vier stalen gietijzeren pilaren van de twee rijtuigpoorten zaten oorspronkelijk grote acht-hoekige lantaarns. Deze palen zijn glad rond en anders gedecoreerd dan van de andere grote toegangspoorten.

  Het park was ontworpen voor wandelaars, paardrijden en koetsen maar er kwamen rond 1900 ook zomaar fietsen, motorrijwielen en automobielen in het park.

NSU automobiel 1911, motorfiets en fiets
In 1901 mochten automobielen niet harder rijden dan 12 km/uur en in 1912 was het verboden om met motorfietsen in het park te rijden. Na de uitvinding van de fiets werd er ook flink gefietst in het park of dat geleerd. Vanwege het onveilige gedrag werden deze roekeloze acrobaten vanaf 1887 grotendeels geweerd uit het park.

Het fietsvrij houden kon niet heel lang gehandhaafd worden door de veldwachter en rond 1895 mocht er weer “rustig” gefietst worden op de ruwe en stoffige wegen.

  Op het Muzenveld werd in 1984 de overkapping voor het Openluchttheater gebouwd. Aan het eind van het Theehuispad sta je voor het moderne Blauwe Theehuis, gemaakt van beton, staal en glas dat werd geopend in juni 1937.
Op deze plek stond eerst een groot houten en landelijk theehuis, het “Buffetgebouw” met een hoog rieten dak in Indonesische stijl (1928-1936). Beide theehuizen werden ontworpen door H. A. J. en Jan Baanders.

  De Muziektent, ontworpen door L. P. Zocher, werd gebouwd in de periode 1873-1874. De gietijzeren delen zijn gegoten bij L. J. Enthoven uit ’s Gravenhage. Deze ijzergieterij had ook het bronzen standbeeld Joost van den Vondel gegoten in 1867.

In de Muziektent werden op vrijdag wekelijks concerten gegeven, later werden er veel minder concerten uitgevoerd en het gebruik door hedendaagse muzikanten zou een luisterrijke aanwinst zijn. Rondom stonden enkele banken en er werden tijdens concerten banken bijgezet. Op 16 augustus 1907 gaf dirigent Joh. Zaagmans hier zijn 250ste uitvoering en werd geëert met een lauwerkrans door het Parkbestuur.

  Het Groot Melkhuis, de boerderij of melkerij werd in 1874 gebouwd. Ontworpen door L. P. Zocher en later enkele keren verbouwd en aangebouwd.
Daarnaast staat het clubhuis van tennisvereniging L. T. C. Festina. Het clubhuis is vernieuwd in 1927 door de architecten Baanders en in 2014-2015 is het gebouw aangepast met een uitbreiding en een nieuw rieten dak.

  Vanaf het Arboretum heb je zicht op de achtergevels van de villa’s die in de Vondelstraat staan, het hoekhuis (1885) met torentjes is ontworpen door architect H. J. Wigman.
Bij het ronde “Podium voor tijdelijke kunst” loop je naar de uitgang Vondelstraat om het toegangshek (alleen voor wandelaars) en de Vondelstraat te bekijken, loop daarna weer terug om de route te vervolgen. In het verlengde van dit paadje ligt de Iepenbrug, gebouwd in 1889.

  Je passeert de Vondelkerk, een ontwerp van Pierre Cuypers, gebouwd in de periode 1872-1880. De torenspits werd op 8-11-1904 door brand verwoest en is later in een andere vorm herbouwd.

Het Paviljoen Vondelpark - VondelCS is ontworpen door architect W. Hamer jr. en werd gebouwd in de periode 1878-1881 en enkele keren verbouwd. In 1924 werd bij een verbouwing de terrastrap in het midden verwijdend en gelukkig in 2014 weer terug gebouwd. Op deze plek stond eerder een houten Paviljoen. Iets verder staat de Vondelfontein, een replica, onthuld in 2009. Aan de zuidwest-kant staat de tekst: 19 juni 2009 Aangeboden door Luigi Hendrik Prins geboren Amsterdam 1956. De oorspronkelijke drinkfontein was een geschenk van C. P. van Eeghen in 1873 en deze was ontworpen door Pierre Cuypers met de inscriptie: “Het geloof is een springbron des levens.” Heeft hier gestaan tot 1947. Richting uitgang Van Baerlestraat langs de Vossiusstraat staat het witte v.m. Instituut tot Onderwijs aan Blinden uit 1885, een ontwerp van G. B. en A. Salm.

  Het standbeeld van Joost van den Vondel werd op 18 oktober 1867 feestelijk onthuld. Ontworpen door Louis Royer en gemaakt door Jan Stracké. De sokkel met muzen verbeelden 4 dichtstijlen van de dichter: lierdicht, treurdicht en toneelspel, hekeldicht en het heldendicht. De sokkel werd ontworpen door Pierre Cuypers. In 2009 is er een hardstenen zitrand om het standbeeld gebouwd met een gedicht van Piet Calis: GEBOREN IN EEN ANDER LAND EN VERVULD VAN GELUK OM DE VRIJHEID DIE HEM IN DEZE BLOEIENDE STAD TEN DEEL IS GEVALLEN, KIJKT DE DICHTER DES VADERLANDS JOOST VAN DEN VONDEL GENIETEND OM ZICH HEEN EN ZINGT HIJ: AAN DE AEMSTEL EN AAN HET IJ, DAAR DOET ZICH HEERLIJK OPEN ZIJ DIE ALS KEIZERIN DE KROON DRAAGT VAN EUROPE: AMSTERDAM. DE GROENE HALSBANDPARKIETEN VAN HEINDE EN VER GEKOMEN, NESTELEN IN DIT PARK, LATEN VOL GEESTDRIFT HUN LOKROEP HOREN EN DANSEN OP DE EINDELOZE RITMES VAN DE LUCHT. EN EEN GEÏNSPIREERDE VONDEL TEKENT OP: AI LAAT ONS BEURTEWIJS DEN TOON DER VOGELEN, VROEG AAN ’T KWINKELEREN, NAVOLGEN, EN ’T GELUID SCHAKEREN, EN STRENGELEN TOT ENE KROON.

  Het toegangshek bij de P. C. Hooftstraat heeft dezelfde elementen als die van de Roemer Visscherstraat, Vondelstraat en de Koninginneweg. Dankzij de verkaveling van grond voor de bouw van woningen is de P. C. Hooftstraat ontstaan vanaf 1872 en dankzij deze inkomsten uit grondverkopen heeft de “Vereniging” het park verder kunnen afbouwen, opbouwen en kunnen onderhouden.

  Je loopt langs het “Centrum voor bewustwording en spiritualiteit de Roos” met Theehuis. Dit gebouw is in 1873 gebouwd. Een ontwerp van W. Hamer jr.
De achterzijde heeft een verrassend eenvoudige gevel, die zie je straks vanaf het kruispunt Van Eeghenlaan / Korte Van Eeghenstraat.

  Naast de uitgang Jacob Obrechtstraat staat een markante villa met paardenstal, gebouwd in 1899. Na de eerste kruising in de Van Eeghenlaan met de Korte Van Eeghenstraat, zie je links de witte gevel van P. C. Hooftstraat 183. Op de terugweg langs het parkhek naar de smalle parkingang passeer je de 2 oudste populieren van het Vondelpark, waarschijnlijk uit de periode 1870-1890.
Dit korte stuk Jacob Obrechtstraat heette oorspronkelijk Paviljoenstraat en lag in het gebied van de gemeente Nieuwer-Amstel tot 1 mei 1896.
Verderop zie je de torens van de R. K. Obrechtkerk uit 1910 van Jos Cuypers en Jan Stuyt.

  In het park ga je linksaf en daar zie je ondermeer de achtergevel met tegeltableaus van Bert Nienhuis uit 1900. Wat verder en linksaf eindigt de wandeling bij de brede uitgang Van Eeghenstraat.

  Het Vondelpark is aangelegd, bebouwd en onderhouden door de particuliere “VEREENIGING TOT AANLEG VAN EEN RIJ- EN WANDELPARK TE AMSTERDAM” van 1864 tot 1954.

Op 6 oktober 1953 werd het Vondelpark overgedragen aan de Gemeente Amsterdam die tot heden eigenaar is.
Natuur
15-09-2015
Info Bomenkaart 

  Start bij de linkerkant van het toegangshek waar 2 oude gewone platanen - platanus × hispanica, staan waarvan dikke wortels vergroeid zijn om het hek én eronder, het hek is al best scheef gedrukt door de sterke wortels.
Uitgang Van Eeghenstraat

  Naast villa nummer 80 staat een grootbladige populier - Populus laciocarpa, en richting hek een hoge den - Pinus strobus die hier al 45 jaar groeit in deze venige grond. Net voorbij het hek links stond een dikke Canadese populier met de leeftijd van circa 65 jaar en die is op 9 september 2015 weggezaagd, vanwege de gevolgen (instabiel en takbreuk) van de zomerstorm op 25 juli 2015. Had een diameter van 1,50 m en een omtrek van 5,30 m iets boven de grond.
Aan de rechterzijde taxushaag en links rhododendrons en hier staat ook een tulpenboom - Liriodendron tulipifera. Verder nog 3 grote essen in dit veld - Fraxinus angustifolia, met dunne takken en smalle bladeren, een van de mooiste essoorten.

  Hier steek je de vaak drukke fietsroute Van Eeghenweg over en loop je langs de Van Eeghenvijver.

  Ruim voor de bocht kom je een vleugelnoot tegen met kroonvormige vertakking en iets verder een oude es - Fraxinus pennsylvanica, met groot, niet geveerd blad en daarnaast een goudes - Fraxinus excelcior ‘Jaspidea’. Bij een oude zomereik staat meestal een Italiaans snackwagentje met ijs en hotdogs.

  Hier loop je verder om de Van Eeghenvijver heen en passeert een groep oude zomereiken en daarnaast een groepje jongere soortgenoten. Je vervolgt rechts aanhoudend langs de vijver. Bij de banken staat een oude trompetboom - Catalpa bignonioides, die prachtige bloemen maakt in de zomer en in de herfst lange dunne “sperziebonen” aan de takken heeft hangen.

  Voorbij de stenen duiker ga je bij de jonge Chinese rode berk - Betula albosinensis ‘Fascination’, rechtsaf. Loop langs het riet en daar kom je bij een groepje honderdjarige moerascipressen - Taxodium distichum, waarvan bijna alle toppen door storm zijn afgebroken. Iets verderop staat een breed uitgegroeide zomereik - Quercus robur.

  Verder op het Theehuispad links een robinia - Robinia pseudoacacia ‘Bessoniana’, een rode esdoorn - Acer platanoides ‘Royal Red’ en een esdoorn met heel smal blad - Acer saccharinum ‘Laciniatum Wieri’, tegenover de grote Canadese populier. Net voor het blauwe bruggetje een exotisch boompje met de naam stekelboom - Kalopanax septemlobus. Heeft hele grote 5-lobbige bladeren en stekels op de stam en takken.

  Je loopt verder en links passeer je een breed uitgegroeide witte paardenkastanje - Aesculus hippocastanum. In de lente bloeien er krokussen onder deze boom. Je steekt de Muzenweg schuin over en loopt het smalle Muzenveldpad in langs de Muzenvijver, met rechts de Muziektent.

  Hier ontmoet je verschillende échte valse Christusdoorns in optima forma. De oudere boom links heeft zeer veel doornen, tot 30 cm lang. Rechts staan essen en bovenin zijn enkele takken in elkaar vergroeid. Na de bocht staan links grootbladige lindes en verschillende Kolchische esdoorns - Acer cappadocicum, waarvan de bladlobben sierlijk spits toelopen. Rechts en links staan heesters met donkergroen lang blad, een sneeuwbal - Viburnum rhytidophyllum. In de winter hangen de bladeren als slappe vaatdoekjes, maar blijven wel groen. Net voor de stenen duikerbrug nog 2 jonge Kolchische esdoorns. Vanaf de duikerbrug een mooi uitzicht op een brede treurwilg op het Muzeneilandje. In de lente zie je op dit punt een paar prunussen uitbundig bloeien, in het bosplantsoen (Muzenhalfmaantje) recht vooruit staan deze dubbelbloemige zoete kersen - Prunus avium ‘Plena’. Wel heel veel bloemen, maar geen kersen.

Je loopt over de stenen duikerbrug rechtsaf het Halfmaantjespad in, een “Berkenlaantje” met uitzicht op de gebouwtjes van Festina en het Groot Melkhuis.

  Direct rechts een Chinese berksoort, en daar achter elkaar een gewone of ruwe berk - Betula pendula (omgewaaid in de storm op 19 november 2015), een goudberksoort - Betula ermanii ‘Blush’ (1x), een rode of zwarte berk - Betula nigra (2x), een papierberk - Betula papyrifera (2x) en tot de duikerbrug nog 3 gewone of ruwe berken - Betula pendula.
Loop nu rechtsaf over de houten duikerbrug en rechts staat een jonge tamme kastanje - Castania sativa, en een oude gewone es - Fraxinus excelsior. Na de 2 zomereiken langs de Tennisweg staan er 4 meerstammige kleine boompjes, geelhout - Cladrastis kentukea. In de herfst tot eind oktober met prachtige gele bladeren en in de lente witte bloemen. Daarna enkele hemelbomen - Ailanthus altissima. Dit deel van de Tennisweg tot de Iepenbrug wordt ook wel de “Kastanjelaan” genoemd.

  Na de stenen duikerbrug linksaf en daar staat links een laurierwilg - Salix pentandra. Heeft donkergroen gezaagd blad. Iets verder aan de rechterkant een grote heester gele kornoelje - Cornus mas. Bloeit in het voorjaar als eerste fel donkergeel en heeft al eind oktober dikke knoppen, staat dicht bij een grote zomereik. Je loopt nu langs een bosje rechts en dat heet het “Arboretum”. Hier staan enkele taxussen en kleine mammoetbomen - Sequoiadendron giganteum, en de westerse levensboom - Thuja occidentalis. Links in het driehoekig veldje verschillende grauwe abelen - Populus canescens, en als laatste op de hoek een wilg - Salix alba ‘Chermesina’, een mannelijke cultivar, langs het water staat er ook een. Je buigt rechtsaf en loopt langs een rij zomereiken.

  Aan de rechterkant staan 2 berken. Bij het ronde “Podium voor tijdelijke kunst” ga je even naar de Vondelstraat over het Vondelkruispad.
Heimans en Thijsse noemden dit paadje het Cornus-laantje, maar er groeit helaas geen gele kornoelje meer, wel een struik forsytia. Rechts 2 vleugelnoten, daarna een zilveresdoorn (vrouw met rode bloemen) een dikke Canadese populier en aan het eind links een oude gewone plataan. Wanneer je terug loopt zie je nog een moerascipres met de leeftijd van 115 jaar op het privé parkeerterrein dat ooit bij het park hoorde. Eli Heimans schreef al over deze prachtige boom in 1901. Lees het In het Vondelpark op bladzijde 24.

Bij de “ronde steen” met het kortste gedicht (1620) van Joost van den Vondel: “U, nu!” op de rand, ga je linksaf, passeert rechts achter het bosje een tulpenboom - Liriodendron tulipifera, iets verder goudberken, en aan het eind rechts staat een Amerikaanse es - Fraxinus americana.

  Links staan nog 2 bomen die het vermelden waard zijn, een rode esdoorn en een pluim-es, beide helaas in slechte conditie. Verder staan hier een rij taxussen die zomer en winter donkergroen blijven en hier steek je over. Langs dit pad kom je ook nog rechts gouden regen tegen en daarna langs de Paviljoenvijver staan 2 Siberische balsempopulieren of Berlijnse populieren - Populus berolinensis, een kruising uit 1865 gevonden in Berlijn van een balsempopulier (P. laurifolia) en een Italiaanse populier (P. nigra ‘Italica’).
Langs de Paviljoenweg staan gewone platanen - Platanus × hispanica. Op het linker terras VondelCS staat een Japanse notenboom - Ginkgo biloba, en voor het rechter terrasdeel staan 2 ratelpopulieren - Populus tremula, met dat mooie rond gekartelde blad.

  Tegenover de driesprong bij de Roemer Visscherstraat een mooie groep moerascipressen en midden op de driesprong een moeraseik - Quercus palustris.

  Vanaf hier loop je naar het standbeeld Joost van den Vondel. Daar staat nog een oude uitgeholde bruine beuk en een mooie paardenkastanje ‘Baumannii’. Aan het eind van de rondweg, bij het Vondelpad staat een Amerikaanse paardenkastanje of gele pavia - Aesculus flava ‘Vestita’. Geeft vruchten met een gladde schil en zijn niet eetbaar (giftig). Hier staan ook enkele bomen Perzisch ijzerhout - Parrotia persica. Dit zijn vroege bloeiers. Bij deze bomen ga je linksaf, passeert een groep moerascipressen en zilveresdoorns en steekt de Van Eeghenweg over. Links op de hoek staat een kleine Koningslinde - Tilia europaea ‘Koningslinde’, geplant in april 2004 naar aanleiding van de geboorte van prinses Amalia op 7 december 2003. Je komt uit op het Vossiuspad en dan loop je richting uitgang P. C. Hooftstraat.

  Je loopt langs een groepje van 3 haagbeuken - Carpinus betulus ‘Fastiginata’. Bij het ingangshek vanuit de P. C. Hooftstraat links, staat een scheve haagbeuk en wanneer je voorbij het “Centrum voor bewustwording en spiritualiteit de Roos” bent staan daar verschillende heesters “schoonvrucht” of paarse besjesplant - Callicarpa bodinieri ‘Profusion’ die kleine fel-paarse bessen maakt in het najaar en heeft deze tot in de winter. Aan de andere kant van de weg staan 100-jarige gewone essen en daarbij een opvallende pruimkers met donkerrood blad die in het voorjaar prachtig bloeit - Prunus cerasifera ‘Atropurpurea’. Aan deze kant links op het open veldje stond een hele grote zwarte populier, maar die is als gevolg van de zware storm van 25 juli 2015 gesneuveld en helemaal weggehaald. Naar de uitgang Jacob Obrechtstraat kom je nog een paar gewone beuken tegen.

  In de Van Eeghenlaan, tegenover de nummers 30 en 27 staan een van de hoogste populieren van Amsterdam, Populus nigra, met een hoogte van circa 35 meter. Die staan daar waarschijnlijk al vanaf de periode 1870-1890. Verschillende takken zijn met touwen aan elkaar verbonden voor de veiligheid.

  Op de kleine driesprong staat een opvallende kornoelje, Cornus controversa ‘Variegata’. Aan het eind van het veld stond een hoge Canadese populier, maar die is weggezaagd na de zomerstorm van 25 juli 2015. Hier staat ook een tulpenboom in het plantvak van rhododendrons. Je bent nu aan het eind van de route en net buiten het hek links staat nog een stam van een zwarte populier, die ooit de hoogste boom was van Amsterdam, tot 36,5 m boven de grond.
Van Eeghenvijver
12-10-2015
Grote vijver met fontein
Paviljoenvijver
06-10-2015
Vondelplantsoen
Naakt meisje 1957
15-09-2013
Bij ’t Blauwe Theehuis
Zilveresdoorns
06-10-2015
In het veld “De Klomp”
Moerascipressen
24-11-2014
Langs Van Eeghenvijver
Bloeiende prunus
30-04-2015
Muzenhalfmaantje
Valse Christusdoorn
22-03-2015
Muzenveldpad
Paviljoen Vondelpark
29-09-2015
Vanaf het Vondelplantsoen
Vondelstandbeeld
08-10-2013
Vanaf de Paviljoenweg
Oude bruine beuk
29-09-2015
Met de bijnaam “Joost”
Schoonvrucht
11-11-2015
Callicarpa bodinieri ‘Profusion’
Van Eeghenweg
13-12-2014
Bij de Jacob Obrechtstraat
Wandel door het oudste deel van het Vondelpark.
De aanleg begon in mei 1864 en op 15 juni 1865 werd het NIEUWE PARK opengesteld voor publiek. Hans Homburg

© 2017 · Hans Homburg · 20-01-2017 7:10